Gmina Pieniężno to gmina o charakterze wiejsko miejskim, którą zamieszkuje 7 160 tysięcy mieszkańców, położona w Powiecie Braniewskim, Województwie Warmińsko Mazurskim, na skraju Mezoregionu Wzniesień Górowskich na Warmii. W wyniku wyborów samorządowych w 2006 roku, Burmistrzem Pieniężna wybrany został Kazimierz Kiejdo. Jako miasto Pieniężno występuje na kartach historii od 1312 roku, w którym to roku nazwano je Civitas. Miasto przyjęło imię na cześć warmińskiego działacza i dziennikarza Gazety Olsztyńskiej – Seweryna Pieniężnego. Powierzchnia gminy wynosi 241 km2, na terenie gminy znajdują się 32 wsie, najbliższe miasto powiatowe – Braniewo znajduje się w odległości 30 km, zaś stolica województwa Olsztyn oddalony jest 62 km.

Dzięki położeniu geograficznemu przez miasto rozciąga się malowniczy wąwóz Doliny Rzeki Wałszy, który od 101 lat jest uznany za Rezerwat Przyrody. Rzeka Wałsza, która wcięła się głęboko w podłoże wysoczyzny morenowej, w sąsiedztwie moren czołowych, tworząc malowniczy jar jest atrakcją turystyczną przyciągającą rzesze odwiedzających i zachwycających się jej widokiem. Charakterystyczna jest obecność licznych głazów pochodzących ze Skandynawii i Finlandii: granitów, granitognejsów, porfirów, piaskowców i wapieni. Wśród nich wyróżnia się czerwony granit rapakiwi w skupisku głazów znajdujących się w dolinie Wałszy, poniżej Pieniężna. Obszar rezerwatu stanowi 3,4% ogólnej powierzchni wyróżnionej przez Wojewódzki Ekologiczny System Obszarów Chronionych (WESOCh), w ramach, którego utworzono parki krajobrazowe i obszary chronione.

Rzeka Wałsza jest najdłuższym dopływem Pasłęki. Ma długość 65,4 km, a obszar dorzecza 406,4 km2 co stanowi 17,6% ogólnej powierzchni dorzecza Pasłęki. Wałsza zalicza się do rzek czystych; oprócz wleczonego po dnie rumowiska skalnego rzeka niesie wiele zawiesiny mineralnej. Spadek rzeki na całej długości wynosi 4,2 %. W środkowym biegu płynie w głęboko wciętej dolinie i średni spadek Wałszy na tym odcinku wynosi 5,13 %. Woda jest lodowata, płynie wartko, rozpryskując się na rumowiskach głazów wymytych z moreny i zalegających dno. Różnica wysokości między dnem, a krawędzią doliny wynosi 50-60 m. Strome brzegi są porośnięte bogatą pod względem florystycznym roślinnością. Jest ona jednym z ważnych elementów środowisk przyrodniczego decydującym o atrakcyjności terenu dla turystyki i rekreacji.

Nad rzeką, przy zejściu do rezerwatu rozciąga się most kolejowy, który jest prawdopodobnie najwyższym czynnym mostem kolejowym w Polsce. Dwa 28-metrowe filary oraz dwie dźwignie wspierają trzy zwisające łuki. Długość mostu osiąga 157 metrów.

Przez Pieniężno przebiega Szlak Kopernikowski ciągnący się od Torunia do Olsztyna. Trasa Szlaku Kopernikowskiego w obrębie gminy wynosi 24 km, a Pieniężno leży na jego 103 km.

Szlak przebiegający przez miasto jest związany z pobytem Mikołaja Kopernika w naszym mieście, który będąc administratorem dóbr kapituły przybywał na zamku pieniężnieńskim, skąd wyjeżdżał na lokacje okolicznych wsi. Na pewno przebywał tu w październiku 1518 r. i w marcu 1519 roku. W dniach 11-12 marca 1519 roku dokonał lokacji w Radziejewie, Łajsach, Łoźniku i Wopach, to wsie należące do gminy Pieniężno.

Zamek w Pieniężnie wybudowany został prawdopodobnie na miejscu drewnianej budowli. Zamek posiadał system obronny w postaci murów otaczających miasto. Spalony podczas wojny głodowej w 1414 roku, zostaje szybko odbudowany i zarazem rozbudowany, zmienia swoją pierwotną dwuczłonową formę na czteroskrzydłową. Mury dolnych partii murów domu kapituły pochodzą z początków XIV wieku. Skrzydło mieszkalne nadbudowano do wysokości trzech kondygnacji, dwa nowe skrzydła były jednopiętrowe. Czworobok budynków otaczał dziedziniec charakterystyczny dla średniowiecznej zabudowy. W dniu dzisiejszym tylko w piwnicach zachował się ciąg gotyckiej zabudowy o widocznych sklepieniach kolebkowych i krzyżowych wspartych na potężnych filarach. Na zewnętrznych ścianach pozostały ślady gotyckich ostrołukowych zakończeniach okien oraz zarysy strzelnic. W latach ’40 XVII wieku nastąpiła gruntowna renowacja uszkodzonego zamku, przeprowadzona w duchu modnego już baroku .

W południowej partii zachowanego skrzydła zachodniego przetrwały bogato profilowane, polichromowane stropy z XVIII wieku. Na belce podciągowej widnieje wyryty napis „Anno 1674” wieńczący dzieło ówczesnych cieśli. Elewacje boczne wieńczą jednakowe manierystyczne szczyty z lat 1626-1643. Pomiędzy nimi rozpięty dwuspadowy, ceramiczny dach wsparty na drewnianej storczykowo - stolcowej konstrukcji.

W latach siedemdziesiątych XIX wieku ze względu na zły stan techniczny zabudowań wyburzono dwa skrzydła. Do dnia dzisiejszego oprócz zachowanego skrzydła zachodniego przystają do zamku ruiny skrzydła północnego, zniszczonego podczas działań II wojny światowej. Dzisiaj zamek jest w złym stanie technicznym, zachowane skrzydło z widocznymi zmianami i przeróbkami stanowi własność prywatną.

Uwagę turystów przyciąga Ratusz Miejski, o którym pierwsze wzmianki w literaturze historycznej istnieją już w II połowie XIV w. Ratusz często odbudowywany w wyniku spaleń i zawieruch wojennych w 1770 roku został rozbudowany.

Podczas działań wojennych w roku 1945 zostaje niemal całkowicie zniszczony, a znajdujące się tam zabytkowe przedmioty i obrazy rozszabrowane. W latach 80-tych rozpoczęto rekonstrukcję Starego Miasta i Ratusza. W roku 1997 zamontowano stalową wieżyczkę obitą blachą miedzianą z kopułą.

W kopule zostały złożone dokumenty historyczne dotyczące miasta, zdjęcia radnych i zarządu oraz notatka dotycząca danych o historii odbudowy Ratusza. Wokół ratusza rozbudowane są rzędy kamieniczek mieszkalnych zbudowanych współcześnie jednak utrzymujących zasady zabudowy średniowiecznej wokół ratusza, a także wieża kościelna będąca pozostałością kościoła protestanckiego.

Pieniężno w wyniku działań wojennych i przechodzącego Frontu Iwana Czerniachowskiego w 1945 roku zostało zburzone w 90 %. W wyniku zniszczeń i wysiedleń dzisiaj zamieszkują go pokolenia repatriantów ze wschodu i mieszkańców przybyłych na te tereny w wyniku Akcji Wisła. Z tej przyczyny w mieście znajdują się dwie parafie: rzymskokatolicka i grekokatolicka. Kościół rzymskokatolicki pw. św. Piotra i Pawła w roku 1895 został częściowo rozebrany i przebudowany. Dzisiejsza jego postać pochodzi z XIX wieku. Dobudowano wieżę, murowaną o układzie cegły w stylu polskim, w kształcie kwadratu, której wysokość wynosi dzisiaj ponad 60 metrów.

Kościół jest zbudowany w stylu neogotyckim, halowym i pięcionawowym, co jest ewenementem na terenach Warmii. Poszczególne nawy oddzielają ciężkie ośmiokątne filary. Kościół ma szereg cech charakterystycznych dla gotyku warmińskiego min. wieżyczki (sterczyny) zbudowane z zielono polerowanej cegły i siodłowy dwuspadowy dach wieży. Główne wejście do kościoła prowadzi przez portal wieży. Obok wieży mieści się kaplica różańcowa i baptysterium z wejściem prowadzącym na chór. Kościół posiada również prezbiterium. Sklepienia kościoła gwieździste zbiegają się na murowanych filarach. Do najstarszych zabytków sztuki gotyckiej należą dwie figury św. Piotra i Pawła, pochodzące z głównego ołtarza z roku 1688, gotycką monstrancję pochodzą z roku 1643. W kościele znajdujemy barokowy kielich z XVII wieku, z symbolami Męki Pańskiej, wieczną lampę z drugiego ćwierćwiecza XVIII wieku oraz 6 lichtarzy cynowych z tego samego okresu. Od zarania swego istnienia, kościołowi patronują św. Piotr i św. Paweł i pod takim wezwaniem kościół przetrwał do dziś Kościół pw. św. Michała, w której znajduje się Cerkiew Greckokatolicka pochodzi z XV wieku. Po wielu przebudowach dzisiejszą postać przybiera dopiero w drugiej połowie XX wieku. Kościół bez znamion stylowych, murowany z cegły i otynkowany. Na szczycie wieżyczka z chorągiewką, na której uwieczniony jest herb miasta.

Prawdziwą perłą przyciągającą do Pieniężna turystów jest Muzeum Misyjno Etnograficzne Księży Werbistów, w którym zebrane są zbiory etnograficzne z całego świata przywiezione przez misjonarzy z klasztoru. Księża zamieszkujący dom misyjny pracują na całym świecie, w ponad 50-ciu krajach misyjnych na wszystkich kontynentach. Poza zwykłą pracą misjonarską, pracą socjalną, prowadzeniem szkół, szpitali i ośrodków zdrowia są zaangażowani w animacji misyjnej, prowadzą działalność redakcyjną i wydawniczą, są wykładowcami uniwersytetów. W odległości 2 km od Pieniężna znajduje się Skansen Maszyn Rolniczych "Uchronić od zapomnienia”, który został utworzony w 2000 roku. Na powierzchni 0,5 ha zgromadzone są maszyny i sprzęt rolniczy przedwojenny. Wiele eksponatów pochodzi z odlewni żeliwa, która przed wojną istniała w Pieniężnie. W chacie znajdującej się na terenie skansenu eksponowany jest sprzęt gospodarstwa domowego (magle, krosno, cepy, maszyna do szycia, maselnica itp.) oraz stare fotografie, mapy itp. Na terenie Gminy Pieniężno prężnie i aktywnie działają organizacje pozarządowe, szkoły i placówki kulturalno-oświatowe, zespół folklorystyczny seniorów oraz młodzieżowe zespoły wokalno taneczne.

Tradycją miasta stały się coroczne plenery malarskie, na które przyjeżdżają artyści z całej Polski, a nawet zagranicy.

Dzięki nim zbiory Galerii Miejskiej, która znajduje się w Bibliotece Miejskiej powiększają się o nowe zbiory, obrazy i rzeźby przedstawiające uroki naszego miasteczka.

Gmina ma charakter typowo rolniczy, piękne krajobrazy, budynki z czerwonej cegły i kapliczki przydrożne na zawsze pozostawiają niezapomniane wspomnienia. śpiew ptaków, niespotykane gdzie indziej rośliny oraz pasieki charakterystyczne dla gminy Pieniężno, które jest swoistym zagłębiem pszczelarzy w powiecie braniewskim cieszą wzrok mieszkańców i turystów.

OFERTY WYPOCZYNKOWE

Jeśli interesują Państwa aktualne przetargi ogłaszane przez Gminy prosimy wejść na stronę Przetargi

Zachęcamy do promowania Gminy Pieniężno poprzez umieszczenie linku zwrotnego na stronie

Bardzo prosimy o umieszczenie poniższego kodu: